De bepalingen van de AI Act die op 2 februari 2025 in werking zijn getreden, veranderen de spelregels voor elk bedrijf dat in Europa AI-tools ontwikkelt of inzet. Transformatiestrategieën draaien niet langer alleen om de nieuwste generatieve AI-platforms: ze moeten nu ook rekening houden met een bindend regelgevingskader, ingrijpend veranderende ESG-rapportageverplichtingen en de toenemende druk om digitale toeleveringsketens te beveiligen.
AI Act en algoritmisch bestuur: wat bedrijven in kaart moeten brengen
De eerste verplichtingen uit de AI Act hebben betrekking op verboden AI-praktijken en het beheersen van het gebruik. Concreet moet elke organisatie een inventaris opstellen van de AI-systemen die ze gebruikt, vaststellen welke systemen in de categorie hoog risico vallen en de geautomatiseerde besluitvormingsprocessen documenteren.
Medewerkers opleiden is niet vrijblijvend. De verordening vereist dat de mensen die toezicht houden op AI-systemen over voldoende deskundigheid beschikken. Juridische afdelingen, IT-directies en operationele teams zijn allemaal betrokken.
We zien dat de meeste trendgidsen AI vanuit het oogpunt van productiviteit behandelen, zonder aandacht te besteden aan deze laag van compliance. Verschillende sectoranalyses op de rubriek Business van Le Blog Info bieden inzicht in de ontwikkeling van deze regelgeving voor Franse en Europese bedrijven.
Om de risico’s van gebruikte AI-tools te beoordelen, is een intern register nodig dat bij elke nieuwe implementatie wordt bijgewerkt. Daarin moeten het doel van het systeem, de gebruikte trainingsgegevens en de getroffen maatregelen voor menselijk toezicht worden vermeld.
ESG-rapportage in 2026: CSRD, Omnibus-richtlijn en een aangescherpte reikwijdte van de verplichtingen
De zogenoemde ‘Stop the clock’-richtlijn heeft bepaalde deadlines van de CSRD en CS3D uitgesteld. Vervolgens heeft Omnibus I de reikwijdte van de CSRD beperkt tot de grootste bedrijven, waardoor de complianceprioriteiten voor een groot deel van het bedrijfsleven zijn veranderd.
Voor middelgrote bedrijven en mkb-bedrijven die op korte termijn een duurzaamheidsrapport dachten te moeten publiceren, is de planning gewijzigd. Dat uitstel betekent niet dat de druk afneemt: grote bedrijven die nog steeds onder de CSRD vallen, blijven ESG-gegevens opvragen bij hun leveranciers. De druk verschuift naar de waardeketen.
Concrete gevolgen voor leveranciersbeheer
Ook een bedrijf dat niet rechtstreeks onder de CSRD valt, kan gedetailleerde vragenlijsten ontvangen van zijn opdrachtgevers. Inkoopafdelingen en financiële directies moeten op deze verzoeken anticiperen door hun verzameling van milieu- en sociale gegevens goed te organiseren.
Een veelvoorkomende valkuil: investeren in rapportagesoftware voordat duidelijk is of het bedrijf nog binnen de reikwijdte valt. Controleer na Omnibus I precies welke bedrijven onder de richtlijn vallen om voortijdige uitgaven aan overgedimensioneerde oplossingen te voorkomen.
Cyberbeveiliging van de digitale toeleveringsketen: een risico dat digitale strategieën onderschatten
Een terugkerende conclusie uit cyberbeveiligingsanalyses: een inbreuk bij een dienstverlener of externe softwareleverancier kan al voldoende zijn om complete bedrijfsprocessen plat te leggen.
Bedrijven die hun digitale transformatie versnellen, leggen steeds meer verbindingen met SaaS-aanbieders, API’s van derden en technische onderaannemers. Elke nieuwe component vergroot het aanvalsoppervlak.
Drie pijlers van weerbaarheid voor elke transformatiestrategie
- Regelmatige audits van leveranciers van digitale diensten, inclusief controle van hun certificeringen en bedrijfscontinuïteitsplannen
- Contractuele bepalingen die snelle melding van incidenten en scheiding van klantgegevensomgevingen verplicht stellen
- Weerbaarheidstests waarbij het uitvallen van een kritieke dienstverlener wordt gesimuleerd om de werkelijke tijd tot operationeel herstel te meten
Deze maatregelen vallen niet langer uitsluitend onder de verantwoordelijkheid van de IT-afdeling. Directiecomités moeten cyberbeveiliging van de toeleveringsketen behandelen als een strategisch risico, net als financiële of regelgevingsrisico’s.
Vaardigheden en werving: de kloof tussen technologische ambities en menselijk kapitaal
Bedrijven die AI inzetten, processen automatiseren en hun datagedreven marketing versterken, lopen allemaal tegen hetzelfde obstakel aan: een tekort aan technisch talent op de arbeidsmarkt.
Het Future of Jobs Report van het World Economic Forum bevestigt dat functies op het gebied van AI, cyberbeveiliging en data-analyse tot de snelst groeiende behoren. De kloof tussen de vraag naar deze vaardigheden en het aanbod van opgeleide kandidaten leidt tot hogere salarissen en een hoog personeelsverloop in digitale teams.
Strategieën om vaardigheden intern te ontwikkelen
Huidige medewerkers opleiden is goedkoper dan extern werven, mits het opleidingstraject goed is opgezet. Bedrijven die hierin vooroplopen, zetten onder meer het volgende op:
- Gerichte omscholingsprogramma’s voor technologieën die daadwerkelijk worden ingezet (geen algemene opleidingen zonder interne praktijkvoorbeelden)
- Een opleidingsbudget dat is afgestemd op de technologische routekaart en bij elke strategische cyclus wordt herzien
- Koppels van experts uit de business en technische medewerkers om de overdracht van kennis en vaardigheden te versnellen en niet uitsluitend afhankelijk te zijn van externe dienstverleners
Ook het tegenovergestelde risico bestaat: te veel investeren in opleidingen voor tools met een korte levenscyclus. Geef prioriteit aan brede, overdraagbare vaardigheden (data lezen, algoritmisch denken, agile projectmanagement); dat levert meer op dan certificering voor één product.
De transformatie van het bedrijfsleven in 2026 draait minder om het invoeren van technologie dan om het vermogen om naleving van regelgeving, operationele veiligheid en de ontwikkeling van vaardigheden met elkaar te verbinden. Organisaties die deze drie dimensies los van elkaar aanpakken, lopen achterstand op; organisaties die ze geïntegreerd aansturen, vergroten hun weerbaarheid zonder de coördinatiekosten op te drijven.
